eurasian roller

Coracias garrulus

eurasian roller
Click image to enlarge

Eurasian Roller बद्दल मूलभूत माहिती

Scientific NameCoracias garrulus
Status LC कमी काळजी
Size31-31 cm (12-12 inch)
Colors
Blue
Orange
TypePerching Birds

स्थानिक भाषांमधील नावे

assamese:নীলকণ্ঠ
bengali:নীলকণ্ঠ
bhojpuri:नीलकंठ
french:Rollier d'Europe
gujarati:નીલકંઠ
hindi:नीलकंठ, सब्ज़क
kannada:ನೀಲಕಂಠ, ಕಂಠೀರವ
malayalam:നീലപ്പക്ഷി
marathi:नीलकंठ
nepali:निलकण्ठ
oriya:নীলকণ্ঠ
portuguese:rolieiro-europeu
punjabi:ਨੀਲ ਕੰਠ, ਨੀਲਕੰਠ
spanish:Carraca europea
tamil:பனங்காடை, நீலக்கண்டன்
telugu:పాండు పిట్ట, నీలకంఠ పక్షి

ओळख

युरेशियन रोलर (Coracias garrulus) हा एक अत्यंत आकर्षक आणि रंगीबेरंगी पक्षी आहे, जो त्याच्या निळ्या आणि नारंगी रंगांमुळे लगेच ओळखला जातो. युरोपमध्ये प्रजनन करणारा रोलर कुटुंबातील हा एकमेव सदस्य आहे, ज्यामुळे त्याचे महत्त्व अधिक वाढते. हा पक्षी त्याच्या सुंदर उड्डाणासाठी आणि शिकार करण्याच्या विशिष्ट पद्धतीसाठी ओळखला जातो.

शारीरिक रचना

युरेशियन रोलरचा आकार 31-31 सेमी असतो. त्याचे शरीर प्रामुख्याने चमकदार निळ्या रंगाचे असते, तर त्याचे पंख आणि छातीचा काही भाग नारंगी रंगाचा असतो. त्याच्या पंखांच्या टोकांवर आणि शेपटीवर गडद निळे पट्टे असतात, जे उडताना अधिक स्पष्ट दिसतात. या रंगांमुळे तो अतिशय सुंदर दिसतो.

नैसर्गिक अधिवास

युरेशियन रोलर विविध प्रकारच्या अधिवासात आढळतो. त्याचे मुख्य प्रजनन स्थळ मोकळ्या जागा असलेली ओक आणि पाइनची जंगले आहेत. याव्यतिरिक्त, तो शेतात, बागांमध्ये आणि मिश्रित वनस्पती असलेल्या इतर ठिकाणीही आढळतो. हा पक्षी झाड नसलेल्या मैदानांना टाळतो. हिवाळ्यात तो प्रामुख्याने कोरड्या जंगल सवाना आणि झुडपी मैदानांमध्ये स्थलांतर करतो.

खाद्य

युरेशियन रोलर हा एक शिकारी पक्षी आहे. तो सहसा झाडांवर, खांबांवर किंवा तारांवर मोठ्या श्राइकसारखा बसून आजूबाजूला शिकार शोधतो. त्याच्या आहारात प्रामुख्याने मोठे कीटक (उदा. टोळ, भुंगे), लहान सरपटणारे प्राणी (उदा. सरडे), उंदीर आणि बेडूक यांचा समावेश असतो. तो शिकार पकडण्यासाठी वेगाने झेप घेतो.

प्रजनन आणि घरटे

युरेशियन रोलर युरोपमध्ये प्रजनन करतो. हा पक्षी सामान्यतः झाडांच्या खोबणीत घरटे करतो. कधीकधी तो भिंतींच्या किंवा खडकांच्या कपारीतही घरटे बनवतो. मादी साधारणपणे 4-6 अंडी घालते, जी पांढऱ्या रंगाची असतात. नर आणि मादी दोघेही पिलांची काळजी घेतात. युरोपमध्ये प्रजनन केल्यानंतर, ते हिवाळा घालवण्यासाठी आफ्रिकेत स्थलांतर करतात.

वर्तन

युरेशियन रोलर हा एक एकटा राहणारा पक्षी आहे, परंतु प्रजनन काळात जोड्यांमध्ये आढळतो. तो अनेकदा उंच ठिकाणी बसून आजूबाजूच्या परिसरावर नजर ठेवतो. त्याच्या उड्डाणाची पद्धत वैशिष्ट्यपूर्ण आहे, जिथे तो वेगाने झेप घेतो आणि नंतर थोडावेळ हवेत तरंगतो. प्रजननादरम्यान, नर मादीला आकर्षित करण्यासाठी हवाई प्रात्यक्षिके करतो.

संवर्धन स्थिती

युरेशियन रोलरची संख्या काही भागांमध्ये घटत आहे, ज्यामुळे त्याच्या संवर्धनाची गरज आहे. अधिवास नष्ट होणे, कीटकनाशकांचा वापर आणि हवामान बदल ही त्याच्यासाठी प्रमुख धोके आहेत. त्याच्या संवर्धनासाठी अधिवास संरक्षण आणि रासायनिक कीटकनाशकांचा वापर कमी करणे महत्त्वाचे आहे.

रंजक तथ्ये

  1. युरोपमध्ये प्रजनन करणारा रोलर कुटुंबातील हा एकमेव पक्षी आहे.
  2. त्याचे शास्त्रीय नाव Coracias garrulus आहे.
  3. याला त्याच्या चमकदार निळ्या आणि नारंगी रंगांमुळे 'युरोपचे नीलमणी' असेही म्हटले जाते.
  4. हा पक्षी दीर्घ अंतराचा स्थलांतर करणारा आहे, जो युरोपमधून आफ्रिकेत हिवाळा घालवण्यासाठी जातो.
  5. रोलर पक्षी उडताना आकर्षक हवाई प्रात्यक्षिके करतात, विशेषतः प्रजनन काळात.
  6. ते सहसा जमिनीवरून शिकार पकडतात आणि नंतर पुन्हा आपल्या उंच जागेवर परत येतात.
  7. त्यांच्या नावाप्रमाणे, ते कधीकधी जमिनीवर 'रोल' करताना दिसतात, विशेषतः धूळ स्नान करताना.

पक्षिमित्र किंवा निरीक्षकांसाठी टिप्स

  • युरेशियन रोलरला पाहण्यासाठी, मोकळ्या जागा असलेल्या जंगलांना किंवा शेतात जिथे उंच झाडे किंवा खांब आहेत, तिथे भेट द्या.
  • सकाळ किंवा संध्याकाळच्या वेळी त्यांना पाहण्याची शक्यता जास्त असते, कारण ते त्यावेळी अधिक सक्रिय असतात.
  • त्यांच्या चमकदार रंगांमुळे ते दूरूनही ओळखणे सोपे असते.
  • त्यांच्या शिकारीच्या पद्धतीचे निरीक्षण करण्यासाठी दूरबीनचा वापर करा.
  • प्रजनन काळात (उन्हाळ्यात) युरोपमध्ये आणि हिवाळ्यात (आफ्रिकेत) स्थलांतरित मार्गांवर त्यांना शोधता येते.

निष्कर्ष

युरेशियन रोलर हा निसर्गातील एक सुंदर आणि महत्त्वाचा पक्षी आहे. त्याचे आकर्षक रंग, विशिष्ट अधिवास आणि शिकारीची पद्धत त्याला पक्षी निरीक्षकांसाठी एक विशेष आकर्षण बनवते. त्याच्या संवर्धनासाठी प्रयत्न करणे आपल्या निसर्गाच्या समृद्धीसाठी आवश्यक आहे.

वितरण नकाशा आणि श्रेणी

Official Distribution Data provided by BirdLife International and Handbook of the Birds of the World (2025)

garrulus कुटुंबातील अधिक प्रजाती शोधा

Eurasian Roller बद्दल वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)

Eurasian Roller name in bengali?

The bengali name for Eurasian Roller is নীলকণ্ঠ.

Eurasian Roller name in bhojpuri?

The bhojpuri name for Eurasian Roller is नीलकंठ.

Eurasian Roller name in gujarati?

The gujarati name for Eurasian Roller is નીલકંઠ.

Eurasian Roller name in hindi?

The hindi name for Eurasian Roller is नीलकंठ, सब्ज़क.

Eurasian Roller name in malayalam?

The malayalam name for Eurasian Roller is നീലപ്പക്ഷി.

Eurasian Roller name in marathi?

The marathi name for Eurasian Roller is नीलकंठ.

Eurasian Roller name in nepali?

The nepali name for Eurasian Roller is निलकण्ठ.

Eurasian Roller name in tamil?

The tamil name for Eurasian Roller is பனங்காடை, நீலக்கண்டன்.

Eurasian Roller name in assamese?

The assamese name for Eurasian Roller is নীলকণ্ঠ.

Eurasian Roller name in kannada?

The kannada name for Eurasian Roller is ನೀಲಕಂಠ, ಕಂಠೀರವ.

Eurasian Roller name in punjabi?

The punjabi name for Eurasian Roller is ਨੀਲ ਕੰਠ, ਨੀਲਕੰਠ.

Eurasian Roller name in oriya?

The oriya name for Eurasian Roller is নীলকণ্ঠ.

Eurasian Roller name in telugu?

The telugu name for Eurasian Roller is పాండు పిట్ట, నీలకంఠ పక్షి.

Eurasian Roller name in french?

The french name for Eurasian Roller is Rollier d'Europe.

Eurasian Roller name in spanish?

The spanish name for Eurasian Roller is Carraca europea.

Eurasian Roller name in portuguese?

The portuguese name for Eurasian Roller is rolieiro-europeu.