Blue-capped Motmot അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ

ബ്ലൂ-ക്യാപ്ഡ് മോട്ട്മോട്ട് (Blue-capped Motmot) അഥവാ ശാസ്ത്രീയമായി Momotus coeruliceps എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ പക്ഷി, മെക്സിക്കോയിലെ തനത് പക്ഷികളിൽ ഒന്നാണ്. ഇവ പ്രധാനമായും പെർച്ചീംഗ് ബേർഡ്സ് അഥവാ ഇരിപ്പൻ പക്ഷികളുടെ വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇവയുടെ തലയിലെ തിളങ്ങുന്ന നീല നിറം ഇവയ്ക്ക് ഈ പേര് ലഭിക്കാൻ കാരണമായി. വനപ്രദേശങ്ങളിൽ വസിക്കുന്ന ഈ പക്ഷികൾ വളരെ ആകർഷകമായ രൂപഘടനയുള്ളവയാണ്. മറ്റ് മോട്ട്മോട്ട് സ്പീഷിസുകളിൽ നിന്ന് ഇവയെ വേർതിരിച്ചറിയാൻ തലയിലെ നീലനിറത്തിലുള്ള തൊപ്പി സഹായിക്കുന്നു. പക്ഷി നിരീക്ഷകർക്ക് വളരെയധികം താൽപ്പര്യം നൽകുന്ന ഒരു പക്ഷിയാണിത്. പ്രകൃതിയുടെ മനോഹാരിത വിളിച്ചോതുന്ന ഇവയുടെ പെരുമാറ്റരീതികളും ശബ്ദവും വനഭംഗിക്ക് മാറ്റുകൂട്ടുന്നു.

ബ്ലൂ-ക്യാപ്ഡ് മോട്ട്മോട്ട് ഏകദേശം 35 മുതൽ 40 സെന്റീമീറ്റർ വരെ വലിപ്പമുള്ള പക്ഷിയാണ്. ഇവയുടെ ശരീരത്തിന്റെ പ്രധാന നിറം പച്ചയാണ്, എന്നാൽ തലയുടെ മുകൾ ഭാഗത്ത് തിളങ്ങുന്ന നീല നിറം കാണാം, ഇതാണ് ഇവയുടെ പ്രധാന ആകർഷണം. ഇവയുടെ കണ്ണുകൾക്ക് ചുറ്റും കറുത്ത പാടുകൾ കാണപ്പെടുന്നു. വാൽ ഭാഗം നീളമുള്ളതും അറ്റത്ത് ചെറിയൊരു തടിപ്പ് പോലെയുള്ള ആകൃതിയുമുണ്ട്. ചിറകുകൾക്ക് പച്ചയും നീലയും കലർന്ന നിറമാണ്. ഇവയുടെ കൊക്ക് ബലമുള്ളതും അല്പം വളഞ്ഞതുമാണ്, ഇത് ഇരപിടിക്കാൻ ഇവയെ സഹായിക്കുന്നു. കാലുകൾക്ക് ചാരനിറമാണ്. ആൺ-പെൺ പക്ഷികൾ തമ്മിൽ കാഴ്ചയിൽ കാര്യമായ വ്യത്യാസമില്ലാത്തതിനാൽ ഇവയെ തിരിച്ചറിയാൻ പ്രയാസമാണ്. ഇവയുടെ തൂവലുകൾക്ക് തിളക്കമുള്ള നിറങ്ങൾ നൽകുന്ന പ്രത്യേകതയുണ്ട്.

ബ്ലൂ-ക്യാപ്ഡ് മോട്ട്മോട്ട് പ്രധാനമായും മെക്സിക്കോയുടെ വടക്കുകിഴക്കൻ ഭാഗങ്ങളിലെ വനപ്രദേശങ്ങളിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ഇവ ഇടതൂർന്ന മഴക്കാടുകളിലും, അർദ്ധ-വരണ്ട വനങ്ങളിലും, കാപ്പിത്തോട്ടങ്ങളിലും വസിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1500 മീറ്റർ വരെ ഉയരമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇവയെ കാണാം. മരങ്ങളുടെ ഉയർന്ന ശിഖരങ്ങളിൽ ഇരിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന ഇവ, പകൽ സമയങ്ങളിൽ നിഴൽ നിറഞ്ഞ സ്ഥലങ്ങളിൽ സമയം ചിലവഴിക്കുന്നു. വനനശീകരണം ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥയെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കാറുണ്ട്. അതിനാൽ, സംരക്ഷിത വനമേഖലകൾ ഇവയ്ക്ക് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്.

ഇവയുടെ ആഹാരരീതി വളരെ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമാണ്. പഴങ്ങൾ, ബെറികൾ എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ പ്രധാന ഭക്ഷണം. കൂടാതെ, ചെറിയ പ്രാണികൾ, ചിലന്തികൾ, ചെറിയ ഉരഗങ്ങൾ, തവളകൾ എന്നിവയെയും ഇവ ഭക്ഷിക്കാറുണ്ട്. കൊക്ക് ഉപയോഗിച്ച് ഇരയെ അടിച്ചുകൊന്ന ശേഷം ഭക്ഷിക്കുന്ന രീതി ഇവയ്ക്കുണ്ട്. ഭക്ഷണത്തിനായി മരക്കൊമ്പുകളിൽ കാത്തിരിക്കുന്ന ഇവ, ഇരയെ കണ്ടാൽ പെട്ടെന്ന് ആക്രമിക്കുന്നു. പഴുത്ത പഴങ്ങൾ കഴിക്കുന്നതിലൂടെ വനത്തിലെ വിത്തുകൾ വിതരണം ചെയ്യുന്നതിൽ ഇവ വലിയ പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.

ബ്ലൂ-ക്യാപ്ഡ് മോട്ട്മോട്ടുകളുടെ പ്രജനനകാലം സാധാരണയായി വസന്തകാലത്താണ്. മണ്ണിൽ തുരങ്കങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി അതിനുള്ളിലാണ് ഇവ കൂടുണ്ടാക്കുന്നത്. നദിക്കരയിലുള്ള മണ്ണിലോ, മലയിടുക്കുകളിലോ ആണ് കൂടുണ്ടാക്കാൻ അനുയോജ്യമായ സ്ഥലം കണ്ടെത്തുന്നത്. ആൺ പക്ഷിയും പെൺ പക്ഷിയും ചേർന്ന് തുരങ്കം നിർമ്മിക്കുന്നു. പെൺ പക്ഷി സാധാരണയായി 2 മുതൽ 4 വരെ മുട്ടകൾ ഇടുന്നു. മുട്ടകൾക്ക് വെളുത്ത നിറമായിരിക്കും. ഏകദേശം മൂന്നാഴ്ചയോളം മുട്ട അടയിരിക്കുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങൾ വിരിഞ്ഞ ശേഷം മാതാപിതാക്കൾ രണ്ടുപേരും കൂടി ഇരകൊണ്ടുവന്ന് കുഞ്ഞുങ്ങളെ പരിപാലിക്കുന്നു. പ്രജനന സമയത്ത് ഇവ വളരെ ജാഗ്രത പാലിക്കുന്നു.

ഇവയുടെ പെരുമാറ്റം വളരെ ശാന്തമാണ്. മരക്കൊമ്പുകളിൽ ഒരേ സ്ഥലത്ത് വളരെ നേരമിരിക്കാൻ ഇവ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. ഇവയുടെ വാൽ പെൻഡുലം പോലെ ആട്ടുന്ന ശീലം വളരെ പ്രശസ്തമാണ്. ഇണയെ ആകർഷിക്കാനും ആശയവിനിമയം നടത്താനും ഈ ആട്ടം സഹായിക്കുന്നു. ശബ്ദമുണ്ടാക്കുമ്പോൾ ഇവ വളരെ ജാഗ്രതയോടെ ചുറ്റും നോക്കാറുണ്ട്. മറ്റ് പക്ഷികളുമായി വലിയ കലഹങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാറില്ല. ഏകാന്തമായി ജീവിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന പക്ഷികളാണിവ, എന്നാൽ പ്രജനന കാലത്ത് ഇണയോടൊപ്പം സമയം ചിലവഴിക്കുന്നു.

നിലവിൽ ബ്ലൂ-ക്യാപ്ഡ് മോട്ട്മോട്ടുകൾ നേരിടുന്ന വലിയ ഭീഷണി ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നഷ്ടമാണ്. വനനശീകരണം കാരണം ഇവയുടെ എണ്ണം കുറഞ്ഞുവരികയാണ്. ഐ.യു.സി.എൻ (IUCN) പട്ടികയിൽ ഇവയെ കുറഞ്ഞ ആശങ്കയുള്ള (Least Concern) വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ഇവയുടെ എണ്ണം നിരീക്ഷിക്കേണ്ടതുണ്ട്. വനസംരക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഇവയുടെ നിലനിൽപ്പിന് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. മെക്സിക്കോ സർക്കാർ ഇവയെ സംരക്ഷിക്കാൻ വിവിധ നിയമങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

1. ഇവയുടെ വാലിന്റെ ആകൃതി പെൻഡുലം പോലെയാണ്.
2. ഇവയുടെ തലയിലെ നീല നിറം സൂര്യപ്രകാശത്തിൽ തിളങ്ങുന്നു.
3. ഇവ മണ്ണിൽ തുരങ്കം ഉണ്ടാക്കി കൂടുണ്ടാക്കുന്നു.
4. ഇവയ്ക്ക് പ്രാണികളെയും പഴങ്ങളെയും ഒരുപോലെ കഴിക്കാൻ സാധിക്കും.
5. മരക്കൊമ്പുകളിൽ വളരെ നേരമിരിക്കാൻ ഇവ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു.
6. ഇവയുടെ വിളി ശബ്ദം വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ്.

ബ്ലൂ-ക്യാപ്ഡ് മോട്ട്മോട്ടിനെ നിരീക്ഷിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ വനപ്രദേശങ്ങളിൽ വളരെ ശാന്തമായി നടക്കണം. രാവിലെയും വൈകുന്നേരവുമാണ് ഇവയെ കാണാൻ ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ സമയം. ബൈനോക്കുലറുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ദൂരെയിരിക്കുന്ന പക്ഷികളെ വ്യക്തമായി കാണാൻ സഹായിക്കും. മരങ്ങളുടെ ഉയർന്ന ശിഖരങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുക. ഇവയുടെ പെൻഡുലം പോലുള്ള വാലാട്ടം ശ്രദ്ധിച്ചാൽ പെട്ടെന്ന് തിരിച്ചറിയാം. ക്യാമറ ഉപയോഗിക്കുന്നവർ ഫ്ലാഷ് ഒഴിവാക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക, കാരണം ഇത് പക്ഷികളെ ഭയപ്പെടുത്തും. പ്രകൃതിയുമായി ഇണങ്ങിനിന്നാൽ ഇവയുടെ മനോഹരമായ കാഴ്ച ആസ്വദിക്കാം.

ബ്ലൂ-ക്യാപ്ഡ് മോട്ട്മോട്ട് പ്രകൃതിയുടെ ഒരു അത്ഭുതമാണ്. ഇവയുടെ വർണ്ണാഭമായ തൂവലുകളും, പെരുമാറ്റരീതികളും ഏതൊരു പക്ഷി നിരീക്ഷകനെയും ആകർഷിക്കുന്നതാണ്. മെക്സിക്കോയിലെ വനസമ്പത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഇവ, പരിസ്ഥിതി സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നതിൽ നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. വനനശീകരണം മൂലം ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥകൾ ചുരുങ്ങിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്, ഇത് ഇവയുടെ നിലനിൽപ്പിനെ ബാധിക്കുന്നു. ഈ പക്ഷികളെ സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് നമ്മുടെ കടമയാണ്. വനങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുകയും, അവയുടെ പ്രകൃതിദത്ത ആവാസവ്യവസ്ഥയിൽ ഇടപെടാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് ഇവയെ സഹായിക്കും. വരും തലമുറകൾക്കും ഇവയെ കാണാൻ സാധിക്കണമെങ്കിൽ ഇപ്പോൾ തന്നെ സംരക്ഷണ നടപടികൾ ആവശ്യമാണ്. ബ്ലൂ-ക്യാപ്ഡ് മോട്ട്മോട്ടിനെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾ ഇനിയും തുടരേണ്ടതുണ്ട്. ഇവയുടെ ജീവിതരീതികളെക്കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ അറിവുകൾ പക്ഷിശാസ്ത്രത്തിന് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടാകും.